سرویس خبری ایران من: در پی تحولات اخیر پیرامون برنامه هستهای ایران، رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، در نشست خبری خود در توکیو، اظهارات قابل توجهی درباره وضعیت کنونی برجام مطرح کرد. این اظهارات و واکنشهای متعاقب آن از سوی مقامات ایرانی، بار دیگر توجهها را به مسئله هستهای ایران و چالشهای موجود در این زمینه معطوف ساخته است.
اظهارات گروسی درباره ناکارآمدی برجام
به گزارش ایران من، رافائل گروسی در نشست خبری در توکیو که فرازهایی از آن در رسانهها منتشر شده است، با تکرار این ادعا که برجام دیگر کارایی ندارد، مدعی شد: «برجام یک پوسته توخالی است. فکر نمیکنم کسی بر این باور باشد که این توافق در حال حاضر نقشی ایفا میکند.»
وی ادامه داد: «این توافق دیگر برای هدفی که در ابتدا طراحی شده بود، مناسب نیست.»
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی ادعا کرد: «به نظر من، این توافق برای مدتی اجرا شد، اما اکنون، صرفنظر از اینکه چه نظری درباره مزایا یا معایب آن داشته باشید، بهوضوح از نظر فنی کاملاً منسوخ شده است و دیگر برای هدفی که در ابتدا طراحی شده بود، مناسب نیست.»
تاریخچه برجام و تحولات اخیر
برجام در سال ۲۰۱۵ میان ایران و پنج کشور دائم شورای امنیت بههمراه آلمان امضا شد تا بحرانسازیهای غربی درباره برنامه هستهای ایران پایان یابد. این توافق در ابتدا به رفع بخشی از تحریمهای ایران منجر شد، اما در سال ۲۰۱۸، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری وقت آمریکا، بهطور یکجانبه از برجام خارج شد و تمامی تحریمهای ضدایرانی را بازگرداند.
ایران در واکنش به این اقدام، در سال ۲۰۲۰ و براساس قانون اقدام راهبردی برای لغو تحریمها که در مجلس شورای اسلامی تصویب شد، اجرای برخی تعهدات هستهای خود را متوقف کرد. این اقدامات شامل افزایش سطح غنیسازی اورانیوم، توسعه سانتریفیوژها و محدود کردن نظارتهای فراتر از پادمان آژانس بود.
موضع ایران و تعامل با آژانس
آژانس بینالمللی انرژی اتمی در سالهای اخیر بهجای اتخاذ رویکردی فنی و مستقل، تحت تأثیر فشارهای آمریکا و اروپا، ادعاهای سیاسی درباره برنامه هستهای ایران را تکرار کرده است. اظهارات اخیر گروسی نیز درحالیکه ایران همواره بر همکاری سازنده با آژانس تأکید کرده است، در همین راستا ارزیابی میشود.
سید عباس عراقچی، دهم بهمنماه در گفت وگوی تلفنی با مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی بر ضرورت پرهیز از سیاسیکاری و طرح مواضع غیرسازنده و ادامه همکاریها در فضایی فنی و رو به جلو تاکید کرد.
وی همچنین آژانس بینالمللی انرژی اتمی را موظف به حرکت در چارچوب وظایف و مسئولیتهای خود دانست و از مدیرکل آژانس خواست به درخواستها و فشارهای غیرموجه برخی کشورها وقعی ننهد.