سرویس خبری ایران من: در بحبوحه بحثها پیرامون برنامه هستهای ایران و رویکردهای مختلف بینالمللی برای مهار آن، آنتونی بلینکن، وزیر خارجه پیشین آمریکا، در گفتوگویی اختصاصی به ارزیابی گزینه حمله نظامی علیه تاسیسات هستهای ایران و مقایسه آن با دستاوردهای توافق برجام پرداخته است. این گزارش به بررسی دیدگاههای او درباره موفقیت یا عدم موفقیت چنین اقداماتی و همچنین مواضع جمهوری اسلامی ایران در قبال این موضوع میپردازد.
به گزارش ایران من، دیپلمات پیشین آمریکایی با اشاره به تجاوز نظامی آمریکا علیه تاسیسات هستهای ایران، گفت که هنوز مشخص نیست این اقدام موفق بوده یا خیر.
ارزیابی حمله احتمالی آمریکا به تاسیسات هستهای ایران
«آنتونی بلینکن» وزیر خارجه پیشین آمریکا در گفتوگوی اختصاصی با «فرید زکریا» کارشناس و مجری شبکه سیانان درباره حمله تجاوزکارانه آمریکا به تاسیسات هستهای ایران صحبت کرد.
فرید زکریا که اجرای برنامه جیپیاس در سیانان را برعهده دارد، از بلینکن پرسید: «شما مقالهای در نیویورکتایمز نوشتید و گفتید حمله ترامپ به ایران یک اشتباه بود، هرچند امیدوار بودید که موفق شود. آیا منصفانه است بگوییم که این حمله موفق شد و شما در مخالفت با آن اشتباه کردید؟»
بلینکن نیز پاسخ داد: فکر میکنم هنوز برای قضاوت زود است. من واقعاً امیدوار بودم که موفق شود، چون این مشکلی است که باید با آن مواجه شویم. اما اجازه بدهید کمی به عقب برگردیم.
اشاره به توافق برجام و مزایای آن
وزیر خارجه پیشین آمریکا با اشاره به توافق برجام که در سال ۲۰۱۵ منعقد شد، گفت: البته ما در دوران اوباما توافق هستهای با ایران را داشتیم. این توافق برنامه هستهای ایران را در یک چارچوب محدود قرار داد و بهطور مشخص تضمین میکرد که برای یک دوره زمانی نسبتاً طولانی، ایران بدون صرف زمان بسیار، یعنی حداقل یک سال یا بیشتر، قادر به تولید مواد شکافتپذیر کافی برای ساخت سلاح هستهای نباشد.
او در ادامه تصریح کرد: اگر ایران تصمیم میگرفت توافق را نقض کند و به سمت تولید مواد شکافتپذیر برای سلاح حرکت کند، ما متوجه میشدیم و میتوانستیم اقدامی انجام دهیم. این توافق حداقل یک دهه و احتمالاً ۱۵ تا ۲۰ سال زمان میخرید؛ برخی مفاد آن بهتدریج منقضی میشد اما میتوانست تمدید شود.
مقایسه راهکارهای دیپلماتیک و نظامی
بلینکن در پاسخ به زکریا که گفت «بمباران، برنامه ایران را به شکلی مشابه به عقب انداخت»، گفت: دلیل طرح این موضوع این است که ما هم دقیقاً همین فکر یا فرصت را داشتیم. ما مصمم بودیم که با این مشکل برخورد کنیم. سؤال این است که بهترین راه چیست؟
دیپلمات پیشین آمریکایی در ادامه گفت: مشکلی که ما با بمباران برنامه هستهای داشتیم این بود که بله، میتوانست آن را بسته به ارزیابی شما، یک تا دو سال عقب بیندازد. اما اگر ایران تصمیم میگرفت آنرا بازسازی کند، آن هم در عمق بیشتر زمین و در مکانهایی که ما به آنها دسترسی نداشتیم، چند سال بعد با مشکلی حتی بدتر مواجه میشدیم.
او با بیان اینکه «توافق دیپلماتیک برای ما ۱۰، ۱۵ یا ۲۰ سال زمان خرید و در عین حال این گزینه را حفظ کرد که اگر لازم شد، در آینده از زور استفاده کنیم»، تصریح کرد: بنابراین هنوز نمیتوان قضاوت کرد، چون نمیدانیم ایران چه تصمیمی خواهد گرفت.
بلینکن در پایان گفت: امیدوارم که در نهایت به این نتیجه برسند که نباید این برنامه را دنبال کنند. اما نگرانم که در واقع چنین نکنند و در مقطعی، برنامه را به شکلی بازسازی کنند که خطرناکتر باشد.
نگرانیها و مواضع ایران
«سید عباس عراقچی» وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران گفته است تاسیسات هستهای ایران در پی حملات تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی آسیب دیده است اما دانش هستهای ایران درونزاست و فناوری را نمیتوان بمباران کرد.
وزیر خارجه ایران همچنین تاکید کرده که موضوع هستهای ایران اساسا راهحل نظامی ندارد.
در مجموع، اظهارات بلینکن نشاندهنده پیچیدگیهای موضوع هستهای ایران و چالشهای پیش روی جامعه بینالمللی در برخورد با آن است. در حالی که او بر مزایای دیپلماسی و برجام تاکید میکند، نگرانی خود را از آینده برنامه هستهای ایران ابراز میدارد. در مقابل، مقامات ایرانی بر ماهیت بومی دانش هستهای خود و ناکارآمدی راهحلهای نظامی پافشاری میکنند که این امر بر ضرورت یافتن راهکارهای جامع و پایدار بیش از پیش تاکید دارد.
