سرویس خبری ایران من: در حالی که سازمان ملل متحد در آستانه هشتادمین سالگرد تأسیس خود قرار دارد، دبیرکل این سازمان با صراحت بیسابقهای خواستار اصلاحات اساسی در ساختار شورای امنیت شده است. آنتونیو گوترش معتقد است که ترکیب کنونی این شورا که از سال ۱۹۴۵ تغییری نکرده، دیگر پاسخگوی نیازهای جهان امروز نیست و این امر نه تنها مشروعیت، بلکه کارایی شورا را نیز زیر سؤال برده است.
درخواست صریح برای اصلاح ساختار شورای امنیت
به گزارش ایران من؛ دبیرکل سازمان ملل متحد آنتونیو گوترش خواستار اصلاح ترکیب شورای امنیت شد و تأکید نمود که وضعیت کنونی «با دنیای امروز همخوانی ندارد.
طبق گزارش فارس؛ گوترش روز سهشنبه در یک نشست خبری در مقر سازمان ملل در نیویورک بر لزوم اصلاح ساختار شورای امنیت تأکید نمود.به گزارش وبگاه سازمان ملل، وی در پاسخ به سؤال خبرنگار کیودو نیوز از ژاپن در این باره گفت: «نخست اینکه، من باور دارم اصلاح شورای امنیت کاملاً منطقی است. ترکیب شورای امنیت با دنیای امروز همخوانی ندارد. این ترکیب مربوط به سال ۱۹۴۵ است. این مسئله نه تنها مشکلی در مشروعیت ایجاد میکند، بلکه مشکلی در کارایی نیز به وجود میآورد.»
چالش حق وتو و پیشنهادات محدودسازی
شورای امنیت سازمان ملل متحد در حال حاضر شامل پنج عضو دائم و ۱۰ عضو گردشی است، و وظیفه خود را حفظ صلح جهانی اعلام کرده است. دبیرکل سازمان ملل تشریح کرد: «از سوی دیگر، ما با حق وتو مواجه هستیم.
پیشنهادهایی، بهویژه از سوی فرانسه و انگلیس، برای محدود کردن حق وتو مطرح شده است، بهخصوص در موقعیتهایی که شاهد نقض گسترده حقوق بشر یا موارد فاجعهبار از این دست هستیم و من با نگاه مثبت به این پیشنهاد مینگرم. اما البته، این به کشورهای عضو بستگی دارد که به طور جدی به اصلاح شورای امنیت بپردازند.»آمریکا، فرانسه، انگلیس، روسیه و چین پنج کشور دارای حق وتو در شورای امنیت هستند.
تحولات و پیشرفتها در مسیر اصلاحات
گوترش افزود: «چیزی که میتوانم به شما بگویم این است که فکر میکنم من اولین دبیرکل هستم که مدام درباره نیاز به اصلاح شورای امنیت صحبت میکند. واقعیت این است که این موضوع که در گذشته کاملاً تابو بود، اکنون در مرکز بحثهای مجمع عمومی قرار دارد. قبلاً کمیتهای وجود داشت که حتی نمیتوانست اسنادی منتشر کند و مدارک از یک سال به سال دیگر جابهجا نمیشدند. حالا کمیتهای وجود دارد که به طور جدی کار میکند.»
وی با اشاره بر لزوم حضور نمایندگان قارههای مختلف در شورا اظهار داشت: «چندین کشور، حتی اعضای دائم شورای امنیت، اذعان کردهاند که آفریقا باید حق داشتن یک عضو دائم را داشته باشد. بنابراین، من شاهد تحرکاتی هستم. همچنین دوست دارم شاهد تحرکاتی در رابطه با برخی محدودیتها در اعمال حق وتو باشم. اما باز هم، این موضوعی است که تنها کشورهای عضو میتوانند آن را حل کنند.»
چشمانداز نشست آینده و چالشهای پیش رو
دبیرکل سازمان ملل متحد همچنین در سخنرانی خود در برابر خبرنگاران بیان کرد: «رهبران در حال عزیمت به نیویورک هستند تا در هشتادمین سالگرد سازمان ملل و هفته سطح بالای مجمع عمومی شرکت کنند. برخی آن را جام جهانی دیپلماسی مینامند. اما این نباید درباره امتیاز گرفتن باشد، باید درباره حل مشکلات باشد. چیزهای زیادی در خطر است.»
وی در این باره افزود: «شکافهای ژئوپلیتیکی در حال گسترش است، درگیریها شدت گرفته، مصونیت از مجازات در حال افزایش است… نابرابریها هر ساعت بیشتر میشود، و همکاری بینالمللی تحت فشارهایی که در طول عمرمان بیسابقه بوده، در حال تضعیف است.
اما هفته آینده، هر کشوری در اینجا حضور خواهد داشت، از جمله نزدیک به ۱۵۰ رئیس دولت و کشور. این فرصتی است که نباید از دست بدهیم.»گوترش یکی از اهداف نشست آینده مجمع عمومی را تلاش برای دستیابی به «سازمان مللی قویتر» خواند و تأکید کرد که دنیای امروز «دیگر شبیه سال ۱۹۴۵ یا حتی سال گذشته نیست» و در نتیجه لازم است راهحلی برای آن پیدا شود.
