سرویس خبری ایران من: در بحبوحه تحولات ژئوپلیتیک پرشتاب خاورمیانه، اسرائیل در حال پیشبرد جاهطلبیهای خود در حوزه انرژی است. گزارشهای اخیر از توافقات گازی مهمی پرده برداشتهاند که نه تنها جایگاه اسرائیل را به عنوان یک قدرت انرژی منطقهای تثبیت میکند، بلکه میتواند پیامدهای عمیقی بر معادلات سیاسی و امنیتی منطقه داشته باشد. این گزارش به بررسی جزئیات این توافقات، از جمله مذاکرات محرمانه با سوریه و چالشهای توافق با مصر، میپردازد.
به گزارش ایران من، شبکه خبری ۱۴ تلویزیون اسرائیل در گزارشی فاش کرد که همزمان با اعلام توافق بزرگ گازی میان تلآویو و مصر، مقامات اسرائیل مذاکرات محرمانهای را برای دستیابی به یک توافق گازی جدید با سوریه آغاز کردهاند؛ مذاکراتی که بنا بر این گزارش، با میانجیگری و فشار مستقیم دولت آمریکا در حال پیشبرد است.
مذاکرات محرمانه گازی با سوریه
یک تحلیلگر این رسانه اسرائیل اعلام کرد که گفتوگوهای اولیه میان طرفها در جریان است و در صورت نهاییشدن، توافق نه بطور مستقیم و دوجانبه با دمشق، بلکه با طرفهای آمریکایی، سعودی و همچنین «ابومحمد الجولانی» رئیس دولت موقت سوریه امضا خواهد شد.
بر اساس این گزارش، تلآویو در قبال این توافق خواستار خلعسلاح و غیرنظامیسازی بخشهای گستردهای از جنوب سوریه و دریافت تضمینهای سیاسی، دیپلماتیک و امنیتی از طرفهای ذینفوذ است. «خلعسلاح گسترده در نوار مرزی» شرط اصلی اسرائیل است و چنین توافقی میتواند قواعد بازی در خاورمیانه را تغییر دهد.
افشای این مذاکرات تنها یک روز پس از آن صورت گرفت که «بنیامین نتانیاهو» نخستوزیر اسرائیل و «الی کوهن»، وزیر انرژی و زیرساختها، از نهایی شدن قرارداد گازی ۳۵ میلیارد دلاری با شرکتهای بینالمللی برای صادرات گاز به مصر خبر دادند.
توافق بزرگ با مصر و چالشهای آن
نتانیاهو این توافق را تقویتکننده جایگاه اسرائیل بهعنوان «قدرت انرژی منطقه» توصیف کرد و گفت که این قرارداد شرکتهای بیشتری را به سرمایهگذاری در اکتشاف گاز در آبهای سرزمینهای اشغالی ترغیب خواهد کرد. الی کوهن نیز این توافق را «لحظهای تاریخی» برای اسرائیل دانست و آن را بزرگترین قرارداد صادراتی این رژیم عنوان کرد.
با وجود این، توافق صادرات گاز از میدان «لویاتان» به مصر در ماههای گذشته به دلیل مخالفت نتانیاهو با امضای نهایی، متوقف مانده بود. نخستوزیر اسرائیل از سپتامبر ۲۰۲۵ (شهریور) با استناد به ادعای نقض معاهده «کمپدیوید» از سوی مصر، از جمله تقویت نظامی در سینا و مواضع قاهره درباره جنگ غزه، امضای نهایی را به ابزاری برای فشار سیاسی تبدیل کرده و دستور داده بود که هیچ پیشرفتی بدون تأیید شخصی او انجام نشود.
فشار بینالمللی و پیامدهای منطقهای
با این حال، دولت آمریکا بطور مستقیم بر تلآویو فشار آورده بود تا این قرارداد هرچه سریعتر امضا شود. شرکت آمریکایی «شورون» (بزرگترین سهامدار میدان لویاتان با ۳۹.۶۶ درصد سهم) نیز به مقامات اسرائیل هشدار داده بود که در صورت ادامه تأخیر، میلیاردها دلار سرمایهگذاری برنامهریزیشده را به پروژههای سودآورتر در آمریکا، قزاقستان یا استرالیا منتقل خواهد کرد.
رسانههای اسرائیل نیز تأکید کرده بودند که از دست رفتن این قرارداد میتواند ضربهای سنگین به درآمدهای صادراتی اسرائیل وارد کند و جایگاه راهبردی تلآویو بهعنوان تأمینکننده اصلی انرژی مصر را برای همیشه به رقبایی مانند قطر واگذار کند. منابع دیپلماتیک گفتهاند که هفتهها مذاکره فشرده با میانجیگری آمریکا موجب کاهش اختلافات و امضای نهایی توافق شده است.
در همین حال، افشای مذاکرات گازی با سوریه در کنار توافق بزرگ با مصر، نشاندهنده تلاش تلآویو برای گسترش نفوذ انرژی خود در منطقه و بهرهگیری از تحولات ژئوپلیتیک خاورمیانه است؛ تلاشی که به گفته تحلیلگران اسرائیلی، میتواند پیامدهای گستردهای بر معادلات امنیتی و سیاسی منطقه داشته باشد.
در مجموع، افشای این مذاکرات و توافقات گازی نشاندهنده استراتژی بلندمدت اسرائیل برای تثبیت و گسترش نفوذ خود در منطقه از طریق دیپلماسی انرژی است. در حالی که این اقدامات میتواند فرصتهای اقتصادی جدیدی ایجاد کند، پیامدهای امنیتی و سیاسی آن، به ویژه در قبال سوریه و خلعسلاح جنوب این کشور، نیازمند نظارت دقیق است و میتواند به طور قابل توجهی بر آینده خاورمیانه تأثیر بگذارد.
