سرویس خبری ایران من: مقامات تایوان با دقت عملیات نظامی اخیر آمریکا در ونزوئلا را رصد کردهاند؛ اقدامی که به بازداشت نیکلاس مادورو انجامید و اکنون آن را به عنوان یک هشدار صریح و قاطع به شی جینپینگ، رئیسجمهوری چین، ارزیابی میکنند. این رویداد نه تنها نشاندهنده عزم واشنگتن برای استفاده از قدرت نظامی در راستای منافع حیاتی خود است، بلکه پیامدهای گستردهای برای موازنه قدرت در منطقه هند–آرام و به ویژه برای آینده تایوان دارد. در ادامه به بررسی دقیقتر دیدگاه تایوان، مقایسه توانمندیهای نظامی و پیامدهای ژئوپلیتیکی این عملیات خواهیم پرداخت.
به گزارش ایران من، مقامات تایوان ارزیابی میکنند عملیات نظامی آمریکا که به بازداشت نیکلاس مادورو، رییس جمهور ونزوئلا، انجامید، هشداری روشن به شی جینپینگ، رئیسجمهوری چین، بوده است. به گفته یک مقام ارشد امنیتی در تایپه، این اقدام نشاندهنده تمایل دونالد ترامپ رییس چمهور آمریکا به بهره بردن از قدرت نظامی در پروندههایی است که در کانون منافع ایالات متحده قرار دارند و همین امر اطمینان خاطر بیشتری برای تایوان ایجاد کرده است.
تایوان و هشدار به پکن
این مقام که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش فاش شود، افزود: تایوان این دیدگاه را رد میکند که نقض احتمالی حقوق بینالملل در عملیات ونزوئلا میتواند پکن را جسورتر کند.
به گفته وی، چین تایوانِ خودگردان را بخشی از قلمرو خود میداند و در محاسباتش اصول حقوق بینالملل نقشی تعیینکننده ندارد. او تاکید کرد آنچه پکن فاقد آن است «توانمندی» است، نه «سابقه» یا بهانه.
وزارت امور خارجه چین تا زمان انتشار این گزارش به درخواست اظهارنظر پاسخ نداد و وزارت دفاع تایوان نیز از اظهارنظر خودداری کرد.
ایالات متحده طی دههها اصلیترین تامینکننده تسلیحات تایوان بوده و خطر تحریمها و اقدام نظامی آمریکا همواره بهعنوان عامل بازدارندهای برابر هرگونه حمله چین مطرح بوده است. هرچند ترامپ بهطور صریح اعلام نکرده آیا واشنگتن از تایپه در برابر حمله احتمالی پکن دفاع خواهد کرد یا نه، اما وی در ماه دسامبر با فروش بسته تسلیحاتی به ارزش حدود ۱۱ میلیارد دلار به تایوان موافقت کرد که یکی از بزرگترین معاملات تسلیحاتی این جزیره بهشمار میرود.
در مقابل، ونزوئلا بزرگترین خریدار تسلیحات چینی در آمریکای جنوبی محسوب میشود و بنا بر دادههای مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی، ارزش این خریدها در دهه منتهی به سال ۲۰۲۰ به حدود ۴۹۵ میلیون دلار رسید. در همان دوره، روسیه نیز حدود ۶۰ درصد تسلیحات وارداتی کاراکاس را تامین کرده بود.
مقایسه توان نظامی و چالشهای نگهداری
هسو سزو-چین، معاون وزیر دفاع تایوان، پنجم ژانویه به قانونگذاران گفت: عملیات آمریکا نشان داد سطح پیشرفت تجهیزات نظامی ایالات متحده در مقایسه با سلاحهایی که ونزوئلا از روسیه و چین دریافت کرده بود، بهوضوح برتری دارد. وی افزود مساله اصلی ونزوئلا تنها منبع خرید تسلیحات نیست، بلکه چالشهای مربوط به نگهداری و پشتیبانی فنی نقش تعیینکنندهای داشته است.
در عین حال، شواهد مستقیمی مبنی بر ناکارآمدی یا مشکلات نگهداری سامانههای دفاعی چینی منتشر نشده و آمریکا اعلام کرده بود که از شبکه اطلاعاتی گستردهای در داخل ونزوئلا برخوردار بوده که میتوانسته بر نتیجه عملیات تاثیر بگذارد.
بر اساس روایتها، در این عملیات شبانه بیش از ۱۵۰ فروند هواپیمای آمریکایی پس از خنثیسازی پدافند هوایی ونزوئلا وارد عمل شدند و نیروهای آمریکا مادورو و همسرش را از یک پایگاه نظامی بازداشت کرده و با بالگرد به یک ناو جنگی منتقل کردند تا برای محاکمه به نیویورک اعزام شوند.
پیامدهای منطقهای و واکنشها
یک مقام ارشد دیگر در حوزه امنیت ملی تایوان گفت: فروپاشی توان نظامی ونزوئلا طی چند ساعت، پیام مهمی برای پکن در بر دارد و محاسبات چین را تحت تاثیر قرار خواهد داد.
در شبکههای اجتماعی چین، برخی کاربران با رویکردی ملیگرایانه این حمله را الگویی برای نحوه برخورد پکن با مساله تایوان توصیف کردند. در مقابل، واکنشها در تایوان دوگانه بود؛ برخی نگران شدند که این رویداد چین را جسورتر کند، اما گروهی دیگر آن را نشانه اتخاذ موضع سختتر آمریکا برابر کشورهایی با روابط نزدیک با چین و روسیه دانستند و معتقدند این رویکرد میتواند تمرکز واشنگتن بر منطقه هند–آرام را افزایش دهد.
در مجموع، عملیات نظامی آمریکا در ونزوئلا فراتر از یک اقدام صرفاً منطقهای، بازتابهای گستردهای در عرصه بینالملل و به ویژه در منطقه هند–آرام داشته است. از دیدگاه تایوان، این عملیات نه تنها عزم آمریکا برای حفظ منافع خود را به نمایش گذاشت، بلکه برتری چشمگیر توانمندیهای نظامی ایالات متحده را نیز آشکار ساخت. این رویداد، پکن را با چالشهای جدیدی در محاسبات راهبردی خود مواجه کرده و در عین حال، تایوان را به بازنگری در راهبردهای دفاعی خود وادار میسازد. آینده روابط چین، تایوان و آمریکا در سایه این تحولات، پیچیدهتر و نیازمند تحلیلهای عمیقتر خواهد بود.
