بودجه ۱۴۰۵ با رویکردی محتاطانه و واقع‌گرا، از وعده‌های غیرواقعی پرهیز کرده است. اما این احتیاط جای اصلاحات ساختاری را گرفته؛ تراز عملیاتی همچنان منفی است، فشار مالیاتی بر شفاف‌هاست و شرکت‌های دولتی نادیده مانده‌اند. این بودجه سال را می‌گذراند اما مسیر اقتصاد را تغییر نمی‌دهد و زمان برای تغییرات اساسی رو به اتمام است.
اقتصاد ایران با تورم بالا و سقوط ارزش ریال مواجه است که حداقل مزد را بی‌اثر کرده. ریشه تورم کسری بودجه و هزینه‌های دولت است، نه دستمزد. اصلاح دستمزد نیازمند بازتنظیم بر اساس سبد معیشت، ساختار پلکانی، حمایت از کسب‌وکارهای کوچک و کوچک‌سازی دولت است تا قدرت خرید واقعی حفظ شود و عدالت برقرار گردد.
جامعه ایران با اصل اصلاح قیمت موافق است، اما تبعیض و امتیازات پنهان، به‌ویژه کارت‌های سوخت سفید، اعتماد عمومی را از بین می‌برد. دولت برای موفقیت اصلاحات قیمت انرژی باید جلوی مسیرهای ویژه را بگیرد، شفافیت کامل را تضمین کند، داده‌ها را منتشر کند و با متخلفان برخورد قاطع و علنی داشته باشد.
بودجه ۱۴۰۵ دولت پزشکیان، آزمونی سرنوشت‌ساز برای اصلاح ساختار مالی، کاهش هزینه‌های بی‌ثمر، شفافیت و مهار تورم است. تحقق وعده‌های عدالت و کارایی در گرو شجاعت سیاسی و تصمیم‌گیری‌های سخت است. این سند مالی، آینه صداقت دولت در عبور از شعار به سمت اصلاح واقعی و بازگرداندن نظم مالی به کشور خواهد بود.
حذف صفر از پول ملی بدون اصلاحات ساختاری تنها تغییری ظاهری است که نمی‌تواند مشکلات اقتصاد ایران مانند تورم ۳۰-۵۰ درصدی و کسری بودجه ۵۰۰ هزار میلیارد تومانی را حل کند. این اقدام هزینه‌های سنگینی دارد و می‌تواند منجر به افزایش قیمت‌ها شود.
تعطیلات اجباری در ایران به دلیل کمبود گاز و برق، آلودگی هوا باعث کاهش ۳۰درصدی تولید صنایع، افت ۱۲درصدی صادرات، بیکاری ۱.۲میلیون نفر و رشد تورم ۴۵درصدی شده است. راه‌حل نیازمند سرمایه‌گذاری ۱۰میلیارد دلاری در زیرساخت انرژی است.
پیشنهاد راهبردی برای استفاده از ظرفیت آمریکا در تأمین نهاده‌های کشاورزی باکیفیت و گنجاندن آن در بسته مذاکراتی ایران. این رویکرد ضمن تأمین امنیت غذایی، می‌تواند زمینه‌ساز ایجاد کانال‌های مالی باشد که درآمد حاصل از فروش محدود نفت به خرید مستقیم این نهاده‌ها اختصاص یابد و هزینه‌های مبادلاتی را کاهش دهد.
شکاف میان مردم و حاکمیت در ایران عمیق شده است. چهره‌هایی چون شریعتمداری، جنتی و جبلی با رفتار نامناسب خود به این شکاف دامن زده‌اند. برکناری این افراد و جایگزینی آنها با چهره‌های مورد احترام جامعه می‌تواند نخستین گام برای بازسازی اعتماد عمومی و حرکت به سمت آشتی ملی باشد.
فراتر از توافق سیاسی، برقراری روابط اقتصادی پایدار بین ایران و آمریکا نیازمند رفع موانع ساختاری است. چالش‌های اصلی شامل تحریم‌ها، وضعیت FATF، و فقدان چارچوب‌های حقوقی می‌باشد. راهکارهای پیشنهادی: تسهیل رفت‌وآمد سرمایه‌گذاران، گشایش دفاتر تجاری، ایجاد کانال‌های مالی و برقراری روابط کنسولی.
اقتصاد ایران با موانع متعددی روبروست که سرمایه‌گذاری در تولید را دشوار ساخته است. تحریم‌ها هزینه‌های مبادله را تا ۲۰٪ افزایش داده، حضور در لیست سیاه FATF تأمین مالی را ۳۰٪ گران‌تر کرده، محیط نامساعد کسب‌وکار و مشکلات زیرساختی مانند قطعی‌های مکرر برق، تولید پایدار را غیرممکن ساخته‌اند.
انتخابات آمریکا دو مسیر متفاوت برای اقتصاد ایران رقم خواهد زد. پیروزی ترامپ به معنای تشدید تحریم‌ها و فشارهای اقتصادی است، در حالی که انتخاب هریس می‌تواند به کاهش تنش‌ها و بهبود شرایط اقتصادی منجر شود.
حسین سلاح‌ورزی در مصاحبه اختصاصی با ایران من راهکارهایی برای توسعه جزایر سه‌گانه ارائه می‌دهد. او بر ایجاد مناطق آزاد تجاری، سرمایه‌گذاری در گردشگری و انرژی‌های تجدیدپذیر تأکید می‌کند. تقویت حضور نظامی و دیپلماسی فعال نیز پیشنهاد شده است. هدف، تقویت حاکمیت ایران و پاسخ به ادعاهای امارات است.
سازمان تأمین اجتماعی ایران با مشکلات مالی و ساختاری جدی روبروست که اگر حل نشود، ممکن است ورشکستگی و افزایش فقر را در پی داشته باشد. در این متن به مهم‌ترین مشکلات این سازمان از جمله کسری بودجه، بوروکراسی پیچیده، و فشارهای سیاسی پرداخته شده و راهکارهایی برای بهبود وضعیت آن ارائه شده است.